Kaptanpaşa Mah. Darülaceze Cad. Bilaş İş Mrk. B Blok No:33 K:3 D:43 Okmeydanı
+90 212 210 00 33 - 210 55 88
  • Facebook
  • Twitter
  • Linkedin
  • Google Plus

Pamukta Kdv ve Kayıt Dışılık

ANASAYFA  /  MAKALELER  /  VERGI  /  Pamukta Kdv ve Kayıt Dışılık

                                                                                                                                         

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK                                                                                                             

VE DENETİM TİC. LTD. ŞTİ.

 

Dr. Yusuf İLERİ
Dünya Gazetesi-23.01.2008

 

PAMUKTA KDV VE KAYIT DIŞILIK
Pamukta KDV oranı yüzde 1’den yüzde 8’e çıktı. Ancak hemen bu kararın akabinde
pamuğun tesliminde 1/2 oranında KDV tevkifatı getirildi. Pamuktaki yüzde 1 KDV oranı
daha evvel yüzde 18 idi. Yani oran yüzde 18 iken önce yüzde 1’e indirilmişti, şimdi de yüzde
1 olan oran yüzde 8’e çıkarıldı. İlginçtir her iki değişikliğe de kayıt dışıyla mücadele etmek
gerekçe gösterildi. Peki, bu nasıl oluyor? KDV oranını indirmekle sonra bunu yükseltmek
arasında açık ve kesin bir tezatlık olduğuna göre bu gerekçeyi hangisi için doğru sayacağız?
Bu arada KDV oran artışıyla beraber tevkifat getirilmesi pamuk tüccarına duyulan
güvensizliğe bağlandı. Bu yazıda pamuğun KDV karşısındaki durumunu sorduğumuz sorular
ekseninde ele alacağız.
Pamuk zirai faaliyet sonucu elde edilen bir üründür. GVK’nda zirai kazançların
vergilendirilmesine ilişkin prensipler farklıdır. Genel prensip zirai kazançların, herhangi bir
ayrıma tabi tutulmaksızın hasılatları üzerinden tevkifat yapılmak suretiyle
vergilendirilmesidir. Bu şekilde tevkif suretiyle vergilendirilen çiftçiler defter
tutmayacaklardır. Buna karşın GVK’nda zirai faaliyet sonucu oluşan kazancı gerçek usulde
vergilendirmeye yönelik hükümler de vardır. Ancak zirai işletmenin büyüklüğüne bağlanan
bu hadler son derece yüksek belirlendiği için zirai kazançların vergilendirilmesinde, gerçek
usulde vergilendirmeye fazla rastlanmamaktadır.
GVK’nun 94/11 nci maddesine göre yapılan tevkifatın oranları Bakanlar Kurulu
tarafından ticaret borsalarına tescil ettirilerek satın alınan zirai mahsuller ( ve bu kapsamda
pamuk ) içinde yüzde 2, ticaret borsalarına tescil ettirilmeyen zirai mahsuller için ise yüzde 4
olarak belirlenmiştir. Şayet çiftçi gerçek usulde mükellef değilse tevkifat nihai ve kalıcı
vergilendirme olacaktır.
KDVK’nun 17/4 maddesine göre kazançları gerçek usulde tespit edilmeyen çiftçiler
tarafından yapılan teslim ve hizmetler KDV’sinden istisnadır. Dolaysısıyla söz konusu
çiftçilerin hem gelir vergisi hem de KDV mükellefiyeti yoktur.
Bu durumda gerçek usulde vergilendirilmeyen çiftçilerden alımdan bulunan pamuk
tüccarları bu alımlarını VUK’nun 235’nci maddesi uyarınca müstahsil makbuzu ile
belgelerler. Bu makbuzlarda KDV gösterilmez. (Sadece hasılat üzerinden yukarıda sözü
edilen yüzde 2 ya da yüzde 4 oranında gelir vergisi stopajı yapılır.) Dolayısıyla bu alımlarda
KDV indirimi söz konusu olmaz. Bu durumda müstahsilden alım sırasında KDV ödemeyecek,
fakat bu pamuğu iplik fabrikasına sattığında yüzde 8 KDV tahsil edecektir. Tabii burada cari
alımlar ile yatırım harcamaları için ödenen KDV’yi ihmal ediyoruz. Temel girdi olan pamuk, KDV

ödenmeksizin tahsil edildiği içindir ki pamuğun KDV
oranının yüksekliğine bağlı olarak pamuk tüccarının kasasında vergi dairesine ödenecek KDV
oluşacaktır. Belli ki 30.12.2007 tarihinde evvel KDV yüzde 1 iken bu bir kaygı
uyandırmıyordu. Ancak KDV oranı yüzde 1’den yüzde 8’e çıkar çıkmaz Maliye Bakanlığınca
hemen pamuk teslimlerinden KDV oranının yarısı kadar alıcılar tarafından tevkifat yapmak
zorunluluğu getirildi. KDV Kanunu’nun 9’ncu maddesi Maliye Bakanlığına vergi alacağının
emniyet altına alınması amacıyla, vergiye tabi işlemlere taraf olanları verginin ödenmesinden
sorumlu tutabilmek yetkisi vermektedir.
Pamuk, iplik hammaddesi olarak kullanılır. Dolayısıyla pamuk alıcıları iplik
fabrikalarıdır. Bu durumda pamuk tüccarı düzenlediği faturada yüzde 8 KDV gösterecek
ancak bu %8 KDV’nin tamamını iplik fabrikasından tahsil edemeyecek, iplikçi bu meblağın
yarısını ödeyecek diğer yarısı olan yüzde 4 kadar bir meblağı vergi dairesine ödeyecektir.
Yani burada hazine başka bir işlemle ilişkilendirmeden para almaktadır. Zira bu tutar 2 no’lu
KDV beyannamesiyle beyan edilecek ve doğrudan vergi dairesine ödenecektir.
Dikkat edilir ise vergi alacağını güvence altına alınması için getirilen tevkifat teknik
bir nedenden yani pamuğun müstahsilden KDV ödenmeksizin temin edilmesinden dolayıdır.
Yoksa pamuk tüccarına karşı bir güvensizlikten değil. Bu çerçevede konuya bakıldığından
müstahsilden KDV ödenmeksizin satın alınan pamuğun tesliminden KDV oranının yüksek
olması halinde bu KDV‘nin hazineye intikal edilmeme riski de yüksek olur. Bu bakımdan
daha evvel yüzde 18 olan KDV’nin yüzde 1’e indirilmesi kayıt dışılıkla mücadele olarak
açıklanabilir. Buna karşın yüzde 1 olan KDV oranının yüzde 8’e çıkarılmasıyla beraber
tevkifat uygulamasına geçilmesi hazineye kolay yoldan tahsilat yapmak imkânı verecektir.



Yusuf ileri
27-10-2015 11:53:52
Bu yaziyi indirmek için tıklayınız :   DOWNLOAD PDF

Bizi Takip Edin

  • Facebook
  • Twitter
  • Linkedin
  • Google Plus

© 2015 Tüm Hakları Saklıdır Yusuf ileri

HİZMETLERİMİZ

  • » Bağımsız Dış Denetim Hizmetleri
  • » Vergi ve Tasdik Hizmetleri
  • » Mali Danışmanlık Hizmetleri
  • » Diğer Danışmanlık Hizmetleri
  • » Hukuk Danışmanlığı

ADRES

Kaptanpaşa Mah. Darülaceze Cad. Bilaş İş Mrk. B Blok No:33 K:3 D:43 Okmeydanı
Şişli/İSTANBUL
Yusuf ileri
2019 © Powered by : KETENCEK I.T