Kaptanpaşa Mah. Darülaceze Cad. Bilaş İş Mrk. B Blok No:33 K:3 D:43 Okmeydanı
+90 212 210 00 33 - 210 55 88
  • Facebook
  • Twitter
  • Linkedin
  • Google Plus

Kobi Dostu Finansal Kiralama

ANASAYFA  /  MAKALELER  /  VERGI  /  Kobi Dostu Finansal Kiralama

                                                                                                                                         

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK                                                                                                             

VE DENETİM TİC. LTD. ŞTİ.

Dr. Yusuf İLERİ
Dünya Gazetesi/17.01.2008

 

KOBİ DOSTU FİNANSAL KİRALAMA
Finansal kiralamada KDV oranı “bir gece ansızın” yüzde 1’den yüzde 18’e yükseltildi.
Bakanlar Kurulunun 30.12.2007 tarihli kararını yanlış bulan TÜSİAD’tan KOBİ’lere,
BDDK’dan leasing kurumlarına kadar geniş bir kesim bu kararın geri alınması yönünde görüş
bildirdi. Kararın yayınlanmasından sonraki gelişmeler Hükümet içerisinde de farklı görüşlerin
olduğunu ortaya koydu. Böyle olunca da sorunun çözümü bakanlardan müteşekkil üç kişilik
komisyona havale edildi. Şimdi bu komisyonca alınacak kararlar bekleniyor.
Finansal kiralama mevzuatını düzenleyen Finansal Kiralama Kanunu’nun temelinde
yatan düşünce finansman olanakları sağlayarak yatırımların teşvik edilmesidir. Sistem
geleneksel kredi kuruluşlarından istediği krediyi bulamayan küçük ve orta ölçekli işletmeler
için önemli bir finansman kaynağı oldu. KOBİ’ler yeni teknolojilere bu sistem sayesinde
ulaştı. Yerli makine üreticileri de bu sistemden faydalandı. Bu süre içerisinde o kadar
yaygınlaştı ki bugün için neredeyse her imalatçı firmanın bilançosunda görmek mümkün hale
geldi. 1985-2007 döneminde toplam 35 milyar dolarlık bir hacme ulaştı. Bu gelişme ihracatı
tetikledi. Düşük kur ve yüksek maliyetlere rağmen ihracat arttı ve 2007 yılı rakamları 105
milyar doları aştı.
Sistem sessiz sedasız ve hiç dikkat çekmeden yıllarca işledi. Belki de bu nedenle uzun
ömürlü oldu. Bugün için eğer Türkiye’de imalatın tasfiye edilmesini isteyen birileri varsa, bu
amaçlarına en kolay yoldan finansal kiralama sistemini bozarak ulaşabileceklerini söylemek
yanlış olmaz. İmalat, istihdam ve ihracatı arttıran bu sistemin işlevselliğini yitirmesi halinde
ithalat ile ihracat arasındaki makasın daha da açılacağını ve dolayısıyla “dış ticaret açığı”nın
daha da büyüyeceğini söylemeye herhalde gerek yoktur.
Türkiye 1985 yılında önemli vergisel avantajlarla bu sisteme geçti. Değişik yasalarla
gelir ve kurumlar vergisi avantajları, KDV’den oran indirimleri, banka ve sigorta muameleleri
vergisi, harç ve resim istisnası sisteme içerildi.
Finansal kiralama ile yatırım yapanlar, başlangıçta en önemli avantajı gelir ve
kurumlar vergisinden sağlıyordu. Bidayetinde 2003 yılı Temmuz ayına kadar, kira tutarları
ana para ve faizi ayrımsız tahakkuk ettikçe giderleştirildi. Bu gelir ve kurumlar vergisi
açısından önemli vergi avantajı sağlıyordu.4842 sayılı yasa ile 1 Temmuz 2003 tarihinden
itibaren ana paranın giderleşmesine son verildi. Yeni sistem kira faturasının faizlere ilişkin
kısmının tahakkuk ettikçe, ana paraya ait kısmının ise sabit kıymetin yani kiralanan malın tabi
olduğu amortisman oranları üzerinden amortisman ayrılmak suretiyle giderleştirilmesini
öngörüyordu. Uluslararası muhasebe standartlarına uygun düşen bu muhasebeleştirme ile
tahakkuk ettirildiği dönemde kira faturası tutarının tamamını gider yazabilme avantajı ortadan kalktı.

Böylece gelir ve kurumlar vergileri açısından finansal kiralamanın sağladığı avantaj
sona erdi.
Leasingi avantajlı kılan ikinci önemli vergisel avantaj KDV oranları yoluyla sağlandı.
KDV oranı genel olarak yüzde 1 olarak belirlendi. Ama binek otomobilleri, motosikletler,
yatlar ile diğer eğlence ve spor tekneleri için yüzde 18, bunlar dışında kalan kara nakil
vasıtaları için yüzde 8 olarak uygulandı. Şimdi oranın yüzde 18’e çıkmasıyla bu avantaj da
son buldu.
Diğer bir vergisel avantaj olan damga vergisi, harç ve resim istisnası halen devam
etmektedir. FKK’nun 30. Maddesine göre finansal kiralama sözleşmeleri dolayısıyla damga
vergisi hesaplanmayacak, keza bu sözleşmelerin noterde tabi olacağı işlemler, tapu sicilinin
beyanlar hanesine şerhi ve gemi siciline şerhi durumunda herhangi bir araç alınmayacaktır.
Aynı şekilde sözleşme ile ilgili işlemler, herhangi bir resmin konusunu oluştursa bile, bu mali
yükümlülük aranmayacaktır. FKK 29. Maddesinde yer alan hükümler yabancı şirket yatırımcı
arasında akdedilen sözleşmeye dayanılarak yurtdışından ithal edilen mallar için gümrük
vergisi ertelemesine büyük ölçüde imkân tanımıştır. Ancak bu paragrafta sözünü ettiğimiz
avantajlar, KDV oranındaki artış karşısında önemsiz kalmaktadır.
Leasingle finanse edilmiş mallara, yatırımcının zor duruma düşmesi veya iflas gibi
durumlarda el konulamaması gibi avantajlar da sağlanmaktadır. Bu durumlarda borçlu
üretime devam ederek borçları ödeme imkânına sahiptir. Leasingin bu avantajlarına
işletmenin öz kaynaklarını ve kredi hacimlerini daraltmaması gibi birçok ilaveyi yapmak
mümkün.
Bu arada yüzde 1 olarak uygulanan KDV oranında vergi mükellefi olmayan kişi ve
kurumların da faydalanmadığını belirtmek gerekir. Böylece örneğin 150 metre kareyi aşan bir
konut yüzde 18 oranı ile satılmakta iken, aynı konut finansal kiralama yoluyla yüzde 1 KDV
ile iktisap ediliyordu. Doğru olan, bu ve benzeri amaç dışı uygulamaları tespit edilerek
dışlamak ve eskiden olduğu gibi indirimli KDV oranını uygulamaktır. Aynı şekilde genel bir
oran uygulamak yerine yatırım malı alanını leasing açısından daraltarak yeniden tanımlamak
ve taşıtlar örneğinde olduğu gibi farklı oranlar sistemin alanını genişletmektir.
Satın alma ile kiralamadaki KDV oranının “aynı”laştırılması ileri sürüldüğü gibi
vergide eşitlikle açıklanamaz. Vergide “eşitlik”, anayasal eşitlik ilkesi ve Anayasa’nın 73.
Maddesinde yer alan “mali güç” ile açıklanır. Bu ilkeye göre mali gücü eşit olanlar eşit, mali
gücü farklı olanlar farklı vergi ödemek durumundadırlar. Öz kaynak sıkıntısı yaşayan Türkiye
özel sektörü 138 milyar dolar borçludur. Sorun zaten satın alma yolu ile yatırım
yapılamamasındadır. Bu nedenledir ki vergisel teşviklerle taçlandırılmış bir finansal
kiralamaya olan ihtiyaç düne göre bugün daha fazladır.



Yusuf ileri
27-10-2015 11:58:12
Bu yaziyi indirmek için tıklayınız :   DOWNLOAD PDF

Bizi Takip Edin

  • Facebook
  • Twitter
  • Linkedin
  • Google Plus

© 2015 Tüm Hakları Saklıdır Yusuf ileri

HİZMETLERİMİZ

  • » Bağımsız Dış Denetim Hizmetleri
  • » Vergi ve Tasdik Hizmetleri
  • » Mali Danışmanlık Hizmetleri
  • » Diğer Danışmanlık Hizmetleri
  • » Hukuk Danışmanlığı

ADRES

Kaptanpaşa Mah. Darülaceze Cad. Bilaş İş Mrk. B Blok No:33 K:3 D:43 Okmeydanı
Şişli/İSTANBUL
Yusuf ileri
2020 © Powered by : KETENCEK I.T